Dr.Aung Myint Thang nih LAITLANG KHUATE LE BAWI VOK THAH kong a tialmi hi a Mak ko

A tha kho tak tak. A mak bak ko.

LAITLANG KHUATE LE BAWI VOK THAH

Laimi cu kan ram kan rawk, kan lungput kan hrawk, kan kuakhan ning zong kan rawk cang. Cu airawkmi lakah ngeihchia ngaingai asimi cu Laitlang khuate cheukhat i lo zuar kan hmanmi hi asi. Lopil an samh ahhin thingthawh a tthatnak, cafang atthatnak ding hmun kha ting thum, tingli, ting nga tehna in khuami sinah khuabawitlang nih an zuar tawn hna. Ting ruk hna i an zuarmi lo zong a um. Phaisa ngeimi nih cu lo tthami cu an cawk hna i, lo achia deuhmi pawl kha awngbali in an tuah i an zuh ter hna. Zeithil tthalo dah a chuak?

  1. Mirum lawng nih lo ttha an co khawh i, sifaakmi nih lo ttha lo an tlak tikah sifaakmi hna caah ttumchuk peng nak ah ai cang. Khua pakhat nih a ngeihmi ram cu, cu khua i khua a sami vialte caah a si. Khua bawitlang nihhin lo zuarnak nawl an ngeih ding a si lo.
  2. Zeicaahdah mahcu lo ttha an zuar i an hmuhmi phaisa cu an hman? Lopil an samh ahhin khua bawitlang nihhin ting 40 ral man hi cu an zuar deuh ngawt. Cu phaisa cu officail he unofficial rianttuannak caah an hman. Min ngei i khua caah an hman mi a um lo.
  3. Khua cheukhat ahcun “Bawi pawl” an rat tik i zohkhenhnak caah kan hman an ti. Khua cheukhat ahcun Kawl lei bawi sihnaseh, Laitlang bawi sihnaseh an rak tlung tawn. Cuhna pawl zohkhenh (ehkhannak) caah an hman hna. Sifaak pawl, thidengin rian a ttuan i kumkhat rawleiawk hmanh ai hmuh kholomi hna lo loin vun chiah i, bawipawl ehkhannak ca i van hman cu, kan ram khua bawitlang pawl ruahnak hi dawtnak pakhat hmanh ai tel lomi lungput bak asi.
  4. Lo an zuarmi phaisa cun Kawl lei le Lai lei in a rak tlawngmi bawi lianngan deuh an timi kha vok an that hna, an topi hna. An lung tlawn khawh an i zuam. Vok thah lo ahcun an hmai kan khap hna loh an ti.

Vok kan thah hna i cun Bawi pawl sinah khua caah bomhnak kan hal hna an ti. Attha ngaimi le ahman ngaimi a lo. Asinain Laitlang khuate dah ti lo, kawlram le adang kan ram state vialte zongah hin bawi pawl cu nichiarte khual an tlawng ko i khuazei khua nih dah vok cu an rak thah bal hna? Kawl khuate zongah Bawi cu an ra lengmang ko. Vok an thah bal hna lo. Bawi pawl vok thah a umnak khua cu mihrut, cacawng lo, dawtnak a ngeilomi nih khuabawi tlang an ttuannak Laitlang khuate cheukhat lawngah nan hman rihmi a si.

  1. Bawi pawl nih an in tlawn hna ah nan thahmi hna vok hi sifaak nih lo ttha hmanh ting loin nan zuar kanhmi hna phaisa in nan thahmi hna asi hi thei hna selaw, nan voksa hmanh an ei duh lai lo. An ei hmanh ah mithli he an ei hnga. Bomhnak zong pei hal kan duh hna i asi cu nan ti hnga. Vok thah loin bomhnak cu nan hal khawhmi asi ko. Hmun dang state le pyne vialte zongah vok an thah hna lo nain bomhnak cu an hal tthiam ko hna.
  2. Cun, vok nan thahmi bawi pakhat nih an bomh hna tik ah amah phaisa in an bomhmi hna asi lo. Cunglei, Nepydaw, tiang a va chim i cuticun cunglei nih an in bomhmi hna asi. Bomhnak an petu hna taktak cu Nepydaw lei Bawi an si. Kha hna nihkhan vok nan rak thah le thah lo hmanh an in theih piak hna lo.

7.Bawi a rak tlungmi hna vok nan thah hna i bomhnak nan hal i nan hmuhmi bomhnak tete hi vok nan thah hna ruangah asi lai ti ka zong zum lo. Kawlrawn hmundang le state dang vialte zongah vok an thah hna lo nain an bomh tthiamtthiam ko hna. Vok mi a thah kho tu cu a ngeimi an si. Nan ngei na lo in nan thah hna a hau lo. Sifaakmi lo nan zuar kanh riangmang hna i bawi pawl he idanghnak ah khua bawitlang nih nan hmanmi zia hicu tthatein khua a ruatmi caah cun ngeihchia ngaingai khi a si.

8.Laimi bawi cheukhat lebang nihcun vok thah hi an duhmi asi lo. Zeicatiah dawtnak in nan thahmi hna asi lo. Thil hal nan duh hna caah nan thahmi deuh, ruahchannak ngei deuhin nan thahmi hna asicaah an vok sa lawng ka ei sual lai i ka bom kho sual hna lai lo ti an phang. Vok thah kha an ttih. An duh na lo in nan thah hna hi a tam. Kawl bawi lam nihcun zei khua dah an va ruah khawh hnga. Lopil kong cu an in theihpi hna lo cuta.

9.Bawi vok thah hi a sual ka tinak asi lo. Nan ngeih ahcun thah hna uh. An cungah nan i lomh ahcun thah hna uh. Asinain sifaak pawl lo ttha zuarkanh mi phaisa in nan tuah ding asi lo. Bawi nakin sifaakmi nan khua i na una kha a zawn na ruah deuh a hau. Bawi nihcun voksa an ei khawh tuk. Voksa nih a simh hna. Voksa nih a simh cang mi kha sifaak hna tin dingmi, na zuar kanhmi lo man khan, peek tthan tim hna hlah.

10.Bawi vok thahnak caah lo man kan hman an timi zong hi asi thlu deuh lo. Atam deuh cu a vai vuanmi a si. Laitlang khua bawi cheukhat cu democracy chan i a tuanmi khuabawi an lo lo. Khuabawi hi hlawh zong tthatein peek asi ko cang nain an ttuan chung bak ahhin rum khawh ai zuammi an lo. Dinnak a tlawm.

Sifaakmi hna lo ttha ting loin nan zuar kanhmi hna hi cunglei ah report sual hna selaw, khua bawitlang caah thil pawi ngai a chuak kho men. Kawlrawn le Pyne dang hna ahcun bawi pawl nih khual an tlawn ah an eidin dingmi man kha bawitlang sinah an peek hna i cucu an caam chung an ei. Asinain Laitlang khuate cheukhat ahcun sifaakmi hna kha lo ttha ting kholo in an chiah hna i “Bawi pawl” danghnak ah kan hman an ti.

Credit:Aung Myint Thang

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *